De lessen van Barça: hoe Jordi Cruijff Ajax financieel én sportief kan hervormen
In dit artikel:
Jordi Cruijff is sinds kort technisch directeur van Ajax en krijgt de zware opdracht om de selectie van de Amsterdamse club weer naar het gewenste topniveau te brengen. Zijn aanstelling volgt op een periode waarin hij meerdere bestuurlijke functies vervulde, onder meer als technisch adviseur en later sportief directeur bij FC Barcelona (actief vanaf de zomer van 2021, officieel sportief directeur vanaf juli 2022 tot zijn vertrek in de zomer van 2023). Die ervaring vormt het belangrijkste referentiepunt voor zijn aanpak in Amsterdam.
Bij Barcelona moest Cruijff werken binnen strikte financiële kaders: na een verlieslijdende periode kon de club in 2021 nauwelijks aankopen doen en vertrok sterspeler Lionel Messi vanwege contractuele en Financial Fair Play-problemen. De transferstrategie bestond aanvankelijk uit slimme vondsten en transfervrije aanwinsten (Memphis Depay, Eric García, Sergio Agüero en later Pierre-Emerick Aubameyang), aangevuld met enkele gerichte aankopen toen er weer ruimte kwam (onder meer Ferran Torres voor circa €55 mln, en in 2022 de grote aankopen Raphinha, Robert Lewandowski en Jules Koundé samen goed voor ongeveer €153 mln).
Cruijff speelde een rol in een rigoureuze doorselectie: veel spelers vertrokken of werden verhuurd—van grote namen zoals Messi tot spelers die eerder fors waren betaald. In samenwerking met directeur voetbalzaken Mateu Alemany en onder invloed van voorzitter Joan Laporta en trainer Xavi werden zowel uitgaande bewegingen als nieuw beleid doorgevoerd. Cruijff benadrukte dat de clubfilosofie en de jeugdopleiding centraal moesten blijven staan, en merkte dat jonge spelers soms opbloeiden juist wanneer de financiën beperkter waren. Zijn eigen woorden vatten dat gevoel samen: "We kwamen uit een moeilijke periode... we zijn ook kampioen geworden."
Persoonlijk nam Cruijff in 2023 afscheid van Barcelona met de intentie weer te willen trainen, maar een ingrijpende familieomstandigheid (zijn dochter Danae kampte met botkanker, waarna de familie een moeilijke periode doormaakte) zorgde ervoor dat hij tijdelijk afstand nam van het werk. Na herstel van die situatie keerde hij later terug in het profvoetbal, nu bij Ajax.
Als technisch directeur profileert Cruijff zich als strateeg die korte, middellange en lange termijnplannen afstemt en de trainer ruimte wil geven. Hij waarschuwt tegen ad-hoc transferpolitiek waarbij een coach eigen aankopen meebrengt die op termijn tot overbezetting en onbalans leiden. Cruijff is gewend om veel bij trainingen en wedstrijden aanwezig te zijn om een goede inschatting van spelers en houding te kunnen maken; hij gelooft in vertrouwen, openheid en communicatie tussen bestuur, trainer en spelers.
Voor Ajax betekent dat komende zomer vermoedelijk grote personele veranderingen en selecteren met relatief beperkte middelen—ervaring die Cruijff bij Barcelona opdeed kan daarbij helpen. Vanuit zijn Spaanse netwerk verschijnen namen in de geruchtenmolen: Marc-André ter Stegen en Iñaki Peña (beide met FC Barcelona-link), Dani Ceballos (Real Madrid) en het jeugdige talent Roony Bardghji (FC Barcelona). Aan Cruijff de taak te laten zien dat zijn doorselecteren en strategische koers niet alleen bij Barcelona, maar ook bij Ajax succes kan opleveren.